Eğitimde öğrenme stili cinsleri (görsel, işitsel, kinestetik) ne kadar faydalı? Hangisi daha iyi, hangisi daha kolay öğretiyor?
Hem temel hem de diğer öğrenme stillerine dair değindiğimiz konular var. Hem eğitim ve öğretim süreçlerinde hem de sonrasındaki gelişim süreçlerinde uygulanabilir yöntemler ile fayda edinilebilir. Kimisi deneyimsel türlerde öğrenime yatkın iken kimisi de bilgilendirici öğrenme tarzını benimsemiştir. İşte bunlara dair merak edilenler irdelendi.

Eğitimde Öğrenme Stili Cinsleri
İçindekiler
Temel Öğrenme Stilleri İle Eğitim Başarısı
Eğitimde öğrenme stili cinsleri (görsel, işitsel, kinestetik) kişiye göre değişkenlik gösterebilir. Genel olarak öğrenme yöntemlerinin 4 ana türü bulunmaktadır. Bunlardan birisi görsel öğrenme, diğeri işitsel öğrenmedir. Tabii ki okuma yazma türünde öğrenmeye yatkın olan kişiler de bulunmaktadır. Dördüncü öğrenme tarzı ise kinestetik öğrenme biçimi olarak bilinmektedir.
Bu bahsettiğimiz, temel öğrenme periyodları olarak biliniyor. Bir de; diğer öğrenme stilleri grupları bulunmaktadır. Bunlar içinde de birbirinden farklı seçenekler mevcuttur. İlk olarak mantıksal, matematiksel öğrenme periyodundan bahsedebiliriz. İkinci yön ise daha çok duygusal zeka kavramlarıyla de özdeşleştirilir.
Çünkü sosyal ve kişiler arası öğrenme programı olarak bilinmektedir. Üçüncü diğer öğrenme biçimi ise bireysel kişisel öğrenme olarak adlandırılmaktadır. Tüm bunların dışında doğal ortamda öğrenme programları da pek tabii mevcuttur. Beşinci konu; deneyimsel öğrenme programı olarak bilinmektedir.
Pek çok kişi deneyimleyerek öğrenmenin çok daha faydalı ve kalıcı olduğunu da düşünmektedir. Bazıları da proje tabanlı öğrenme konularında gelişimlerini göstermektedir. Dünya çapında yapılan pek çok çalışma mevcuttur. Bunlar daha iyi eğitim ve öğretim süreçlerinin sürdürülmesi için yapılan çalışmalar olarak bilinmektedir. Buna göre de bilgilendirici öğrenme tarzı ve sözel öğrenme periyotları da söz konusu stillerdendir.
Öğrenim Stillerini Belirleyen Ana Unsurlar
Öğrenme tarzını etkileyen belli başlı kriterler de tabi ki bulunmaktadır. Bunlar da zaten eğitim ve öğretim süreçlerinin nasıl şekillendirileceği konusunda önemli bilgiler vermektedir. Öğrenmeyi etkileyen ana öğeler arasında bilişsel ve duygusal faktörlerden bahsedilmektedir. Hem örgün eğitim hem de çevrim içi eğitimdeki stillerde tabii ki birbirine göre farklılık göstermektedir.
Kimisi duygusal faktörler ile bağlantı kurarak öğrenme süreçlerini daha fazla geliştirilmektedir. Görsel yönden ve işitsel yönden öğrenen bireylere göre de bireysel süreçler uygulanabilmektedir. Pek çok eğitim kurumu zaten kişiye yönelik eğitim periyotlarını da benimsemiş durumda.
Hatta bazı ülkelerde bunlar tüm eğitim ve öğretim kurumlarında uygulanan ana unsurlar olarak bilinmektedir. Tabii ki bireysel öğrenme metodu hepsinden daha fazla fayda sağlayabilecek unsurlardır. Çünkü kişinin kendine yatkın olmayan stilleri benimsemesinden ziyade bir periyottur.
Görsel süreçlerde resimler, videolar, içerikler gibi pek çok materyallerden destek alınmaktadır. İşitsel açıdan ise bunlar daha çok anlatılar ile desteklenebilir. Podcastler, müzik programları veya anlatılar. Bunları dinleme yöntemi ile bile çok daha kolay şekilde uygulayabilen öğrenebilen bireyler bulunmaktadır. Üstelik sadece öğrenciler değil, her yaştan kişi, farklı öğrenme stilleriyle daha kolay kavrayabilmektedir.
Görsel Öğrenme Stili ve İşitsel Beceri
Eğitimde öğrenme stili cinsleri (görsel, işitsel, kinestetik) arasında görsel öğrenmenin yeri büyüktür. Hatta ilk öğrenmeye başladığımız zamanlarda görsel olarak daha fazla öğrenebiliriz. Öğrencilerin de kavramların anlamlarına ilişkin süreçlerde görsel periyotlardan yararlanması daha faydalıdır. Bunlar genellikle resimler, videolar ve içerik türleri ile sağlanabilir.
Ayrıca grafik ve diyagram gibi unsurlar da öğrenme becerilerini arttırmaktadır. Bunların net biçimde ifade edilebilmesi, kolay anlaşılabilir olması da görsel öğrenme kalitesinin çok artmasını desteklemektedir.
İşitsel öğrenme ise genellikle tartışma programları, anlatılar ve podcastler üzerinden olabilmektedir. Hatta bazı öğrenciler ders çalışırken arka planda çalan müzikler ile daha iyi öğrenebilmektedir. Özellikle klasik müziklerin, öğrenme ve beceri geliştirme konusunda büyük faydaları olduğu da genel anlamda söylenmektedir. Diğer temel unsurlardan birisi de bahsettiğimiz gibi okuma yazma unsurlarıdır. Bu yöntemde genellikle;
- Ders kitapları ve ilave materyalleri okumak
- Yazarak öğrenmeyi geliştirmek
- Anlatılarda not almak
Okuma yazma yeteneklerinin, becerilerinin daha çok artmasına destek verebilmektedir. Yazarak öğrenen kişilerde listeler yapmak ve görselleri yazılı notlar ile şekillendirmekte görülebilir. İşitme ve konuşma konusunda da genellikle okuma yazma yeteneği daha yüksek olan öğrenciler başarılı olabilmektedir.
Kinestetik Öğrenme Biçimi Faydalı mı?
Eğitimde öğrenme stili cinsleri (görsel, işitsel, kinestetik) listesinde kinestetik öğrenme yöntemleri de bulunmaktadır. Bunlarda daha çok dokunsal öğrenme periyotlarında uygulanan süreçlerdir. Hareket etme, dokunsal temas veya aktiviteler, bu yöntemi desteklemektedir.
Çocukların okula başladığı zamanki oryantasyon süreçleri de bu kategoride yer almaktadır. Ayrıca deneysel tipler de çoğu zaman kinestetik öğrenme stillerine dahil edilebilmektedir. Genellikle dokunarak öğrenme ve keşfetme, bu kategorideki öğrencilerin başarılarını arttırmaktadır.
Bir şeyler denemek ve inşa etmek, yepyeni ürünler oluşturabilmek bu kategoride yer almaktadır. Açıkçası kinestetik öğrenme biçiminin yüksek olduğu öğrencilerde hareket de yüksektir. Çoğu zaman hiperaktif oldukları bile söylenebilir. Sınıf içerisinde direkt olarak sessiz kalmaları, hareket etmeden durmaları çok da kolay değildir. Ritmik hareketler, süreklilik halinde yürüme ve süreklilik halinde hareketler, genel davranışları olarak bilinmektedir.
Öğrenmenin En İyi Stili Hangisidir?
En iyi öğrenme yöntemi hangisidir acaba? Tabii ki böyle bir şeyin netliğinden bahsetmek mümkün değil. Çünkü öğrenme bireyseldir. Öğrenim, tamamen kişiseldir. O yüzden pek çok ülkede eğitim ve öğretim seviyesinin çok yüksek olmadığı da bilinmektedir.
Bu konuda ülkemizin sıralamasını da incelemekte fayda vardır. Çünkü kişiye özel ya da bireysel eğitim periyotları uygulanmamaktadır. Bu da farklı yöntemler ile stillerde öğrenen öğrencilerin standart şekilde anlatılardan öğrenmelerine sebep olabilmektedir. İşte bu tür konularda da diğer öğrenme stilleri, türleri devreye girmektedir.
Sıralı biçimde düşünme yeteneğine sahip kişiler, mantıksal süreçlerde öğrenebilirler. Online yöntemlerde öğrenmeleri de bu kişilerin oldukça kolay şekilde sürdürülmektedir. Sosyal öğrenme biçimleri de farklı yaş gruplarındaki öğrencilerde epey işe yayılmaktadır.
Bunlar genellikle grup çalışmalarıyla sağlanıyor. Öğrenme düzenlemeleri ve tartışmalar gibi unsurlar da dahil edilebilmektedir. Kişiye özel öğrenme programları dahilinde tek başına öğrenebilen öğrenciler de tabii ki bulunmaktadır. Bunlar daha çok bağımsız düşünebilme kapasitesine sahip olan kişiler olarak bilinmektedir.
Standart öğrenme stillerinin dışında çok farklı düşünme kalıplarına sahiplerdir. Bu tür öğrencilerde, dolayısıyla grup öğrenme biçimlerinden çok farklıdırlar. Daha çok bireysel olarak öğrenmeye odaklanmaktadırlar.
En keyiflilerinden biri de açıkçası doğal ortamda öğrenme periyotları olarak biliniyor. Bunlar doğaya düşkün öğrencilerde gözlemlenen genel öğrenme stillerinden biridir. Çünkü tabiat anayı gerçek bir öğrenme programı olarak da düşünmektedirler. Gözlemleme yoluyla, keşif yoluyla da öğrenirler.
Kısacası doğal ortamda öğrenme periyoduna sahip öğrenciler çevre ile öğrenirler. Özellikle ekolojik çalışmalar, biyoloji, çevre bilimi gibi unsurlarda daha çok başarı gösteren öğrenci oldukları bilinmektedir.
Deneyerek öğrenme, deneyimsel öğrenme süreçleri de yine tercih edilen öğrenme stilleri arasında yer almaktadır. Bunlar stajlar olarak da değerlendirilebilir. Ayrıca pek çok öğrencinin çalıştığı aynı zamanda eğitimine devam ettiği de görülebiliyor. Bunlar arasında toplumsal hizmetler de söz konusu olabilmektedir. Kurumsal alanlarda veya özel alanlarda da deneyimsel kapsamda öğrenme programları yaygın şekilde değerlendirilmektedir.
O yüzden öğrencileri tanıyarak ve analizlerini yaparak hangi stillerde öğreniyorlar ise programların uygulanması, daha faydalıdır.
